+31 (0)20 2060700info@devos.nl
Hoe het schuldenaarsverzuim zuiveren?

Hoe het schuldenaarsverzuim zuiveren?

Indien een partij (schuldenaar) zijn verplichtingen uit een overeenkomst niet kan nakomen jegens de andere partij (schuldeiser) kan de schuldenaar in verzuim geraken met alle gevolgen van dien. Kan een schuldenaar die in verzuim is dit verzuim nog zuiveren en zo ja, op welke wijze? Het antwoord is ja, en aangesloten dient te worden bij artikel 6:86 BW. De Hoge Raad is in een arrest d.d. 7 december 2018 nader op de voorwaarden ingegaan.

In verzuim zijn

In mijn bijdrage “In verzuim zijn met of zonder ingebrekestelling” ben ik naar aanleiding van een uitspraak van de Hoge Raad d.d. 31 januari 2020 over het niet nakomen van de schuldenaar ingegaan op de mogelijkheden voor de andere partij, de schuldeiser. Besproken is het in verzuim (laten) geraken van de schuldenaar en of hiervoor een ingebrekestelling noodzakelijk is. Mijn kantoorgenoot Jim Drenth ging in zijn bijdrage meer specifiek in op “Ingebrekestelling en verzuim in het kader van de aanneemovereenkomst”. 

Schuldenaarsverzuim zuiveren

In deze bijdrage staat de vraag centraal of een schuldenaar die in verzuim is dit verzuim nog kan zuiveren en zo ja, op welke wijze. Het antwoord is ja, en aangesloten dient te worden bij artikel 6:86 BW. Bij dit antwoord wordt er van uitgegaan dat de schuldenaar in verzuim is en de schuldeiser nog geen (buitengerechtelijke) ontbinding heeft ingeroepen of vervangende schadevergoeding heeft gevorderd.

Artikel 6:86 BW

Artikel 6:86 BW luidt: De schuldeiser kan een na het intreden van het verzuim aangeboden nakoming weigeren, zolang niet tevens betaling wordt aangeboden van de inmiddels tevens verschuldigd geworden schadevergoeding en van de kosten.

Wat wordt precies bedoeld met:  “De schuldeiser kan …  de nakoming weigeren, zolang ….”. 

Is de schuldenaar die in verzuim is nog steeds bevoegd bevrijdend na te komen en dus te presteren?

De uitleg van artikel 6:86 BW door de Hoge Raad

De Hoge Raad heeft in een arrest d.d. 7 december 2018 het betreffende artikel 6:86 BW uitgelegd en nader aangescherpt met een overigens heldere annotatie van J. Hijma  zie (ECLI:NL:HR:2018: 2255,  NJ 2020/196).

Ja, zegt de Hoge Raad, in beginsel is de schuldenaar die in verzuim is nog steeds bevoegd na te komen maar onder voorwaarden. De Hoge Raad stelt immers in bovengenoemd arrest:

Uit art. 6:86 BW volgt dat een schuldenaar die met de nakoming van zijn verbintenis in verzuim is, zijn verzuim kan zuiveren door alsnog behoorlijke nakoming alsmede betaling van de inmiddels verschuldigd geworden schadevergoeding en van de kosten aan te bieden. Met deze mogelijkheid tot zuivering van zijn verzuim wordt het belang gediend dat de schuldenaar heeft bij nakoming (in plaats van bijvoorbeeld ontbinding of vervangende schadevergoeding), zonder dat het belang van de schuldeiser geschaad wordt (r.o. 3.4.2 arrest).

Met andere worden indien de schuldenaar mede de betaling van schade en kosten aanbiedt, kan de schuldenaar het verzuim zuiveren en kan derhalve de schuldeiser het zuiveringsaanbod niet weigeren zonder zelf in schuldeisersverzuim te komen.

Drie voorwaarden voor een succesvol beroep op zuivering van het schuldenaarsverzuim

De Hoge Raad noemt voor alle duidelijkheid drie voorwaarden waar aan dient te zijn voldaan voor een succesvol beroep op artikel 6:86 BW, te weten: behoorlijke nakoming, schadevergoeding en kosten.

1. Behoorlijke nakoming

In art. 6:86 BW wordt gesproken over “aangeboden nakoming weigeren” De Hoge Raad spreekt echter over “behoorlijke nakoming” maar geeft niet aan wat onder behoorlijke nakoming moet worden verstaan. Volgens Hijma moet onder behoorlijke nakoming worden verstaan: het alsnog leveren van een prestatie die op zichzelf — afgezien van de vertraging die in het verzuim heeft geresulteerd — met de overeenkomst in overeenstemming is. Vgl. MvT, Parl. Gesch. Inv. Boek 6, p. 1255.

2. Schadevergoeding

Over de schadevergoeding zegt de Hoge Raad: Het in art. 6:86 BW bedoelde aanbod tot betaling van ‘de inmiddels tevens verschuldigd geworden schadevergoeding’ ziet niet alleen op de reeds ingetreden schade, maar (ingevolge art. 6:105 BW) ook op de redelijkerwijs te verwachten toekomstige schade die het gevolg is van het verzuim van de schuldenaar (bijvoorbeeld winstderving of te verwachten verlies van klanten).

3. Kosten

Ten aanzien van de kosten geeft de Hoge Raad aan: Het aanbod tot betaling van de kosten ziet onder meer op vergoeding van door de schuldeiser als gevolg van het verzuim van de schuldenaar tevergeefs gemaakte en redelijkerwijs nog te maken extra kosten (Parl. Gesch. Boek 6, p. 307).

Te onderscheiden mogelijkheden ter zake het zuiveren van het schuldenaarsverzuim

Het voorgaande betekent dat een schuldenaar die in verzuim is - en de overeenkomst niet door de schuldeiser is ontbonden of een vordering tot vervangende schadevergoeding is ingesteld - goed dient na te gaan onder welke voorwaarden hij het verzuim kan zuiveren en of hij daartoe in staat en bereid is.

Het aanbod van de schuldenaar om het verzuim te zuiveren kan gezien bovengenoemde voorwaarden wel of niet (objectief) toereikend zijn aangezien naast het aanbod om alsnog behoorlijk na te komen ook een aanbod tot vergoeding van de schade en kosten dient te worden gedaan. Voorts kan de schuldeiser het aanbod wel of niet aanvaarden.

In navolging van Hijma kunnen als een in verzuim verkerende schuldenaar aan zijn schuldeiser een zuiveringsaanbod doet naar aanleiding van bovengenoemde uitleg van art. 6:86 BW (ten minste) vier mogelijkheden worden onderscheiden.

1. Het aanbod is toereikend en de schuldeiser aanvaardt

In voorkomend geval is aan alle voorwaarden voldaan en komt aan het in verzuim zijn van de schuldenaar een einde.

2. Het aanbod is niet toereikend en de schuldeiser weigert het aanbod

De schuldeiser mag een ontoereikend aanbod tot zuivering weigeren (art. 6:86 BW). De schuldenaar blijft in verzuim en de schuldeiser houdt de daaraan verbonden rechtsmiddelen, waaronder de bevoegdheid tot ontbinding en vordering tot schadevergoeding.

3. Het  aanbod is toereikend maar de schuldeiser weigert het aanbod te aanvaarden

Volgens de Hoge Raad geraakt de schuldeiser in voorkomend geval in beginsel in schuldeisersverzuim. De situatie is echter wel gecompliceerd. De schuldenaar blijft verplicht tot betaling van de inmiddels door zijn verzuim verschuldigd geworden schadevergoeding en van de kosten. Ten aanzien van de behoorlijke nakoming is de schuldenaar echter niet meer in verzuim en is er in beginsel sprake van schuldeisersverzuim.

4. Het aanbod is niet toereikend maar de schuldeiser aanvaardt

De schuldeiser neemt in voorkomend geval om hem moverende redenen genoegen met een minder toereikend aanbod van de schuldenaar maar de schuldeiser houdt aanspraak op volledige schadevergoeding en kan dit om geen misverstand te krijgen als zodanig aan de wederpartij kenbaar maken. De Hoge Raad geeft aan dat door een dergelijke aanvaarding van de schuldeiser er geen sprake is van het prijs geven van aanspraak op volledige schadevergoeding. Een juiste redenering omdat de schuldeiser ook een zodanig aanbod mag weigeren zonder daardoor in schuldeisersverzuim te komen.

Overweging voor de praktijk

De Hoge Raad geeft ook nog een overweging gericht op de praktijk, te weten in r.o. 3.4.3: In de praktijk zal in dit soort gevallen onduidelijkheid of onenigheid kunnen bestaan over de omvang van de te vergoeden schade en kosten. Als partijen het daarover oneens blijven, zal de schuldenaar in het algemeen niet kunnen volstaan met een aanbod tot betaling van het door hemzelf redelijk geachte bedrag. Hij dient buiten twijfel te stellen dat hij de inmiddels verschuldigd geworden schadevergoeding en kosten (zie hiervoor in 3.4.2) volledig zal voldoen. Zo nodig zal de omvang daarvan naderhand, al dan niet door de rechter, moeten worden vastgesteld.

Conclusie

De schuldenaar die met de nakoming van zijn verbintenis in verzuim is kan zijn verzuim zuiveren door alsnog behoorlijke nakoming alsmede betaling van de inmiddels verschuldigd geworden schadevergoeding en van de kosten aan te bieden. De schuldenaar dient hierbij buiten twijfel te stellen dat hij de inmiddels verschuldigd geworden schadevergoeding en kosten volledig zal voldoen.

De schuldeiser die de nakoming wil voorkomen zal derhalve voor het aanbod tot zuivering van het verzuim door de schuldenaar (snel) moeten kiezen voor ontbinding (art. 6:265 BW) of vervangende schadevergoeding (art. 6:87 BW).

Indien er vragen zijn over de onderwerpen ingebrekestelling, in verzuim zijn en/of het zuiveren van het verzuim kunt u natuurlijk contact opnemen met ons kantoor om door één van de advocaten de vraag te bespreken en te worden geadviseerd.

Geschreven door

Roeland van Gelder

Advocaat

 
Maak een afspraak

Deel dit bericht



Laatste nieuws

14-05-2021 - door

Nicola Ebbink beëdigd!

Op 12 mei 2021 is onze collega Nicola Ebbink beëdigd. Margri... Lees meer

14-05-2021 - door

Formule voor huurkorting vanwege corona.

## **Formule voor “huurkorting” bij huur bedrijfsruimte – bi... Lees meer

Copyright/Disclaimer © 2017 by De Vos & Partners N.V., Amsterdam, Nederland. All rights reserved. Website by Omelette Du Fromage